Sağlık Bakanlığı, yenidoğan bebeklerde hayati risk taşıyan kritik doğuştan kalp hastalıklarının erken tanısı amacıyla önemli bir adım attı. “Neonatal Kritik Doğuştan Kalp Hastalıkları Tarama Programı”nın ulusal tanıtımı, Ankara Etlik Şehir Hastanesi Kadın Doğum Hastanesi’nde düzenlenen toplantıyla kamuoyuna duyuruldu.
Toplantıda konuşan Sağlık Bakan Yardımcısı Nurullah Okumuş, tarama programlarının koruyucu sağlık hizmetlerinin temel unsurlarından biri olduğunu vurgulayarak, bu uygulamaların yalnızca erken tanı sağlamadığını, aynı zamanda toplum sağlığını güçlendirdiğini ifade etti.
Sessiz İlerleyen Hastalıklar Erken Dönemde Tespit Edilecek
Okumuş, bazı doğuştan kalp hastalıklarının gebelik sürecinde veya doğumdan hemen sonra belirti vermediğini, ancak ilerleyen dönemde ciddi sağlık sorunlarına ve hatta ölüme yol açabildiğini belirtti. Bu nedenle yeni program kapsamında nabız oksimetre taraması ile bu hastalıkların bebek hastaneden taburcu edilmeden önce tespit edilmesinin hedeflendiğini söyledi.
“Bilimsel olarak etkinliği kanıtlanmış bu tarama yöntemiyle, semptom göstermeyen ancak risk taşıyan bebekleri erken dönemde belirleyeceğiz” diyen Okumuş, uygulamanın bugünden itibaren başlatıldığını açıkladı.
1 Temmuz’dan İtibaren Zorunlu Olacak
Yeni tarama programı, 1 Temmuz itibarıyla Türkiye genelindeki tüm kamu, özel ve üniversite hastanelerinde zorunlu olarak uygulanacak. Taramanın, bebeğin konforunu bozacak herhangi bir girişim içermediği ve yalnızca basit bir nabız oksimetre cihazı ile gerçekleştirildiği belirtildi.
Okumuş, “Bebeğe zarar vermeyen, canını yakmayan ve son derece kolay uygulanan bir testten söz ediyoruz. Buna rağmen sonuçları hayati derecede önemli” dedi.
Türkiye’de Tarama Programları Genişliyor
Sağlık Bakanlığı’nın yürüttüğü tarama programları kapsamında yenidoğanlarda hâlihazırda;
- fenilketonüri,
- hipotiroidi,
- biyotinidaz eksikliği,
- kistik fibrozis,
- konjenital adrenal hiperplazi,
- Spinal Musküler Atrofi (SMA)
gibi kalıtsal hastalıklar topuk kanı taramasıyla erken dönemde tespit edilebiliyor.
Ayrıca gelişimsel kalça çıkığı, işitme ve görme taramaları ile çocukların sağlıklı gelişimi desteklenirken; evlilik öncesi SMA ve talasemi taşıyıcılığı taramaları da sürdürülüyor.
Bebek Ölüm Hızında Dikkat Çeken Düşüş
Bakan Yardımcısı Okumuş, son 20 yılda uygulanan sağlık politikaları ve tarama programları sayesinde bebek ve çocuk ölüm hızlarında ciddi düşüşler yaşandığını belirtti. Bebek ölüm hızının binde 31,5’ten 8,9’a, yenidoğan ölüm hızının ise binde 17’den 5,6’ya kadar gerilediğini aktardı.
Yetkililerden Program İçin Destek Mesajı
Kamu Hastaneleri Genel Müdürü Hakan Usta, programın uygulama sürecinde aktif rol alacaklarını ifade ederken; Halk Sağlığı Genel Müdürü Muhammed Emin Demirkol da yeni tarama programının yenidoğan sağlığı açısından kritik bir kazanım olduğunu söyledi.
Tanıtım toplantısı kapsamında, tarama programının ilk uygulaması Sağlık Bakan Yardımcısı Nurullah Okumuş’un katılımıyla gerçekleştirildi. Programa ayrıca Ankara İl Sağlık Müdürü Ali Niyazi Kurtcebe ve Türk Neonatoloji Derneği Başkanı Prof. Dr. Esin Koç da katıldı.
