Bilim dünyasından dikkat çeken bir araştırma, zihinsel olarak aktif kalmanın demansa karşı güçlü bir koruma sağlayabileceğini ortaya koydu. Neurology dergisinde yayımlanan çalışmaya göre; okuma, yazma ve özellikle yeni bir yabancı dil öğrenme gibi zihni uyarıcı aktiviteler demans riskini yaklaşık yüzde 38-40 oranında azaltabiliyor.
8 Yıllık Araştırma: Binlerce Kişi Takip Edildi
Çalışma, Rush University Medical Center araştırmacıları tarafından yürütüldü. Başlangıçta demans tanısı bulunmayan ve yaş ortalaması 80 olan 1.939 kişi sekiz yıl boyunca takip edildi.
Araştırma sonuçlarına göre:
- Yaşam boyu bilişsel olarak daha aktif bireylerde Alzheimer hastalığı daha düşük oranda görüldü.
- Bilişsel zenginliği en yüksek grupta Alzheimer oranı yüzde 21 olarak tespit edildi.
- En düşük zihinsel aktiviteye sahip grupta ise bu oran yüzde 34’e çıktı.
- Zihinsel olarak aktif bireylerde hastalık başlangıcı ortalama 5 yıl gecikti.
Bu veriler, zihinsel faaliyetlerin yalnızca riski azaltmakla kalmayıp hastalığın ortaya çıkışını da erteleyebileceğini gösteriyor.
“Beyni Aktif Tutmak En Güçlü Koruyucu Adımlardan Biri”
Araştırmayı değerlendiren Nöroloji Uzmanı Talip Asil, demansın özellikle ileri yaşlarda hafıza ve bilişsel fonksiyon kaybıyla seyreden bir hastalık grubu olduğunu belirtti.
Asil’e göre beyni aktif tutmak “bilişsel rezerv” adı verilen koruyucu kapasiteyi artırıyor. Özellikle yeni bir dil öğrenmek; hafıza, dikkat ve yürütücü işlevleri aynı anda çalıştırarak beyin hücreleri arasındaki bağlantıları güçlendiriyor. Bu da demans riskine karşı önemli bir koruma sağlıyor.
Alzheimer Başlangıcı 5 Yıl Gecikebiliyor
Uzmanlara göre zihinsel olarak aktif bir yaşam süren kişilerde Alzheimer gelişme riski daha düşük. Dahası, hastalığın ortaya çıkışı birkaç yıl ertelenebiliyor. Bu gecikme yalnızca bireysel yaşam kalitesi açısından değil, toplum sağlığı ve sağlık sistemleri üzerindeki yük açısından da büyük önem taşıyor.
Tek Başına Yeterli Değil: Sağlıklı Yaşamla Desteklenmeli
Prof. Dr. Asil, zihinsel aktivitelerin tek başına mucizevi bir çözüm olmadığını vurguluyor. En güçlü koruma için şu faktörlerin birlikte değerlendirilmesi gerekiyor:
- Dengeli ve sağlıklı beslenme
- Düzenli fiziksel aktivite
- Kaliteli uyku
- Kronik hastalıkların kontrol altında tutulması
Uzmanlara göre yeni bir dil öğrenmek ya da düzenli kitap okumak, uzun vadede beyin sağlığı için önemli bir yatırım olabilir.
