Günlük yaşamda sıkça karşılaşılan halsizlik, çabuk yorulma, merdiven çıkarken nefes nefese kalma ya da artan saç dökülmesi çoğu zaman stres, yoğun tempo veya uykusuzlukla ilişkilendiriliyor. Ancak uzmanlara göre bu belirtilerin ortak noktası demir eksikliği olabilir.
Beslenme ve Diyet Uzmanı Çisem Gündüz, demir eksikliğinin vücutta birçok farklı belirtiyle kendini gösterebildiğini belirterek önemli uyarılarda bulundu.
Halsizlikten Saç Dökülmesine Kadar Geniş Bir Belirti Yelpazesi
Uzman Gündüz, demir eksikliğinde en sık görülen şikayetlerin; çabuk yorulma, halsizlik, baş dönmesi, odaklanma güçlüğü, çarpıntı, soluk cilt görünümü, saç dökülmesi ve tırnaklarda kırılma olduğunu söyledi. Bu belirtilerin çoğu zaman günlük hayatın temposuna bağlandığını ancak kesin tanı için doktor kontrolü ve kan tahlili yapılması gerektiğini vurguladı.
Hayvansal ve Bitkisel Kaynaklardan Demir Alınabilir
Demirin bağışıklık sistemi, kas fonksiyonları ve zihinsel performans için hayati öneme sahip olduğunu ifade eden Gündüz, beslenmede hem hayvansal hem de bitkisel kaynaklara yer verilmesi gerektiğini belirtti. “Kırmızı et, karaciğer ve yumurta hayvansal demir kaynakları arasında öne çıkarken; kuru baklagiller bitkisel kaynaklı demir açısından zengindir” dedi.
Demir Emilimini Artırmanın Yolu: C Vitamini
Demir içeren besinlerin tek başına tüketilmesinin yeterli olmayabileceğini söyleyen Gündüz, emilimin artırılması için C vitaminiyle birlikte tüketimin önemine dikkat çekti. Yumurta tüketiminin yanında kırmızı kapya biber, kivi, mandalina, maydanoz, nane ve dereotu gibi C vitamini açısından zengin besinlerin tercih edilmesinin demirin vücutta daha iyi kullanılmasını sağladığını belirtti.
“Köftenin Yanına Limonlu Salata Ekleyin”
Izgara et yemeklerinin yanında bol limonlu salata tüketmenin demir alımını olumlu etkilediğini aktaran Gündüz, hindi, balık ve deniz ürünlerinin de önemli demir kaynakları arasında yer aldığını söyledi. Ayrıca kuruyemişler ve özellikle kuru meyvelerin demir açısından zengin besinler olduğunu hatırlattı.
Kadınlar Daha Fazla Risk Altında
Demir eksikliğinin özellikle adet gören kadınlar, ergenlik çağındaki kız çocukları, hamileler ve emziren annelerde daha sık görüldüğünü belirten Gündüz, pekmezin de güçlü bir demir kaynağı olduğunu ifade etti.
“Bir tatlı kaşığı pekmez yaklaşık 1 miligram demir içerir. Portakal gibi C vitamini yönünden zengin besinlerle birlikte tüketildiğinde emilim artar. Ancak yüksek kalorili olduğu için porsiyon kontrolü şarttır” dedi.
Çay ve Kahve Uyarısı
Toplumda yaygın olan çay ve kahve tüketiminin demir emilimini olumsuz etkileyebileceğine dikkat çeken Gündüz, demir içeren ana öğünlerden sonra bu içeceklerin en az 1 saat beklenerek tüketilmesi gerektiğini sözlerine ekledi.
