D vitamini eksikliğini gidermek amacıyla kullanılan takviyelerde dozun kontrolsüz şekilde artırılması ciddi sağlık sorunlarına neden olabiliyor. Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. İdris Kuzu, yüksek doz D vitamini kullanımının mutlaka hekim kontrolünde olması gerektiğini belirtti.
D vitamininin vücut açısından önemli olduğunu ancak bilinçsiz kullanımın fayda yerine zarar getirebileceğini ifade eden Kuzu, aşırı miktarda D vitamininin kanda kalsiyum seviyesinin yükselmesine, böbrek taşı oluşumuna ve böbrek hasarına yol açabileceğine dikkat çekti.
D vitamininin en önemli kaynağı güneş
Yağda çözünen ve vücutta hormon benzeri işlevlere sahip olan D vitamininin temel kaynağını güneş ışınları oluşturuyor. Güneşten gelen UVB ışınlarının ciltle temas etmesi sonucunda vücutta D vitamini sentezlenebiliyor.
D vitamini bazı besinler aracılığıyla da alınabilirken ihtiyaç duyulması halinde takviyelerden yararlanılabiliyor.
Vücutta aktif hale gelen D vitamini; kalsiyum ve fosfor dengesinin korunması, kemik ve diş sağlığının desteklenmesi ve kasların normal fonksiyonlarını sürdürebilmesi açısından önemli rol oynuyor. Ayrıca bağışıklık sisteminin düzenlenmesine de katkıda bulunuyor.
D vitamini eksikliği kemik sağlığını etkileyebilir
Uzun süre devam eden D vitamini eksikliğinin farklı yaş gruplarında çeşitli sağlık problemlerine neden olabileceğini belirten Kuzu, çocuklarda raşitizm görülebileceğini ifade etti.
Yetişkinlerde ise uzun süreli eksiklik; osteomalazi, kemik kaybı ve kemik kırığı riskinin yükselmesiyle ilişkilendiriliyor.
Bu nedenle D vitamini seviyesinin düşük olduğunun belirlenmesi halinde eksikliğin derecesinin değerlendirilmesi ve uygun tedavinin planlanması önem taşıyor.
D vitamini tedavisi kişiye özel planlanmalı
D vitamini takviyesinde herkese uygulanabilecek tek bir tedavi yönteminin bulunmadığını vurgulayan Kuzu, kişinin yaşı, kilosu, kronik hastalıkları, kullandığı ilaçlar ve diğer sağlık sorunlarının dikkate alınması gerektiğini belirtti.
Bazı kişiler için günlük düşük doz takviyeler yeterli olabilirken daha ciddi eksikliklerde hekim gözetiminde farklı tedavi yöntemleri uygulanabiliyor.
D vitamini seviyesini kısa sürede yükseltmek amacıyla kontrolsüz biçimde yüksek doz takviye kullanılmasının ise risk oluşturabileceği belirtiliyor.
Fazla D vitamini böbrek taşı riskini artırabilir
D vitamininin aşırı miktarda alınması vücutta kalsiyum seviyesinin normalin üzerine çıkmasına yol açabiliyor. Bu durum özellikle böbrek taşı ve böbrek hasarı gibi ciddi problemlerin ortaya çıkma riskini artırabiliyor.
Prof. Dr. Kuzu, D vitamininin önemli olduğunu ancak “mucize” olarak değerlendirilmemesi gerektiğine dikkat çekerek hem eksikliğinin hem de gereğinden fazla kullanımının sağlık açısından değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
Sağlıklı D vitamini düzeylerinin korunması için dengeli beslenme, uygun ve kontrollü güneşlenme, düzenli takip ve ihtiyaç halinde hekim önerisi doğrultusunda takviye kullanılması öneriliyor.
