Ev ve ofis ortamlarında kullanılan aydınlatma türü, yalnızca görsel konforu değil, genel sağlığı da yakından ilgilendiriyor. Medipol Üniversitesi Çamlıca Hastanesi Göz Hastalıkları Uzmanı Ercan İnalkaç, yanlış ışık kullanımının göz yorgunluğundan baş ağrısına kadar pek çok soruna yol açabileceği uyarısında bulundu.
Medipol Sağlık Grubu tarafından yapılan açıklamada, günün büyük bölümünün geçirildiği yaşam alanlarında uygunsuz aydınlatmanın uzun vadede yaşam kalitesini düşürdüğüne dikkat çekildi. Uzmanlara göre, özellikle ev ve ofislerde rastgele seçilen ışık kaynakları gözler üzerinde ciddi bir stres oluşturuyor.
Göz yorgunluğu ve baş ağrısının nedeni yanlış ışık olabilir
Yanlış aydınlatmanın klinik başvurularda sıkça karşılaşılan bir sorun olduğunu belirten Op. Dr. İnalkaç, “Göz yorgunluğu, baş ağrısı, göz kuruluğu ve odaklanma güçlüğü gibi şikayetlerin önemli bir kısmı, yaşam alanlarında kullanılan ışığın kalitesiyle doğrudan ilişkili” dedi.
Aydınlatmanın yalnızca görmeyi değil, aynı zamanda ruh hali, uyku düzeni ve genel fizyolojik konforu da etkilediğini vurgulayan İnalkaç, uzun süre uygun olmayan ışık koşullarına maruz kalmanın günlük yaşamı olumsuz etkileyebileceğini ifade etti.
Işık rengi ve parlaklık doğru seçilmeli
Işık renginin kelvin, parlaklığının ise lümen değeriyle ölçüldüğünü hatırlatan İnalkaç, kullanım alanına göre doğru seçim yapılmasının önemine dikkat çekti. Çalışma ve odaklanma gerektiren alanlarda 4.000–4.500 kelvin aralığında, doğal beyaza yakın ışıkların ideal olduğunu belirten İnalkaç, dinlenme alanlarında ise 3.000 kelvin civarında daha sıcak tonların tercih edilmesini önerdi.
Lümen değerinin oda büyüklüğüne göre ayarlanması gerektiğini söyleyen İnalkaç, hem aşırı loş hem de çok parlak ve kamaştırıcı ışıkların gözleri daha hızlı yorduğunu kaydetti.
Gün ışığı ve dolaylı aydınlatma öne çıkıyor
Aydınlatmanın yalnızca ampul seçiminden ibaret olmadığını vurgulayan İnalkaç, “Gün ışığı gözlerimiz için en ideal aydınlatmadır ve mümkün olduğunca faydalanılmalıdır. Yapay ışık kullanırken ise ışığı doğrudan göze vermek yerine, tavan ya da duvarlardan yansıtan dolaylı aydınlatmalar tercih edilmelidir” dedi.
Tek bir ışık kaynağı yerine tavan lambasıyla birlikte masa lambası kullanılmasının daha dengeli bir ortam sağladığını belirten İnalkaç, ekran kullanımında da ortam ışığıyla uyumun önemine dikkat çekti.
20-20-20 kuralı ihmal edilmemeli
Loş bir ortamda çok parlak ekran kullanımının göz yorgunluğunu artırdığını söyleyen İnalkaç, ekran parlaklığının ortam ışığına göre ayarlanması gerektiğini belirtti. Ayrıca göz sağlığını korumak için 20-20-20 kuralının düzenli olarak uygulanmasını önerdi: “Her 20 dakikada bir, 20 saniye boyunca yaklaşık 6 metre uzağa bakmak gözleri dinlendirir.”
“Doğru aydınlatma bir lüks değil, sağlık yatırımıdır”
Doğru ışık seçiminin hafife alınmaması gerektiğini vurgulayan Op. Dr. İnalkaç, “Uygun aydınlatma yalnızca görsel konfor sağlamaz; genel fizyolojik sağlığımızı da doğrudan etkiler. Bu nedenle doğru aydınlatma bir lüks değil, uzun vadeli bir sağlık yatırımıdır” değerlendirmesinde bulundu.
