Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi'nden Dr. Öğretim Üyesi Süleyman İbze, sıcak çarpmasının acil müdahale gerektiren ciddi bir sağlık sorunu olduğunu belirtti. Bilinç değişikliği, konuşma bozukluğu ve nöbet gibi belirtilere dikkat çeken İbze, müdahalede gecikmenin kalıcı beyin ve organ hasarına, hatta ölüme neden olabileceğini söyledi.
Yüksek hava sıcaklıkları insan vücudunun ısı dengesini zorlayarak farklı sağlık sorunlarının ortaya çıkmasına neden olabiliyor. Halk arasında sıcak havalarda yaşanan pek çok fenalaşma "sıcak çarpması" olarak tanımlansa da uzmanlar gerçek sıcak çarpmasının çok daha ciddi bir tablo olduğuna dikkat çekiyor.
Sıcak havaya uzun süre maruz kalmak; isilik, kas krampları, ayaklarda şişlik, halsizlik, bulantı ve kusma gibi sorunlara yol açabiliyor. Tablo ağırlaştığında ise bilinç değişiklikleri ve nörolojik belirtiler görülebiliyor.
Vücudun ısı dengesi bozulabiliyor
Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı Dr. Öğretim Üyesi Süleyman İbze, vücudun terleme ve farklı mekanizmalar sayesinde sıcaklığını dengede tuttuğunu ancak bazı durumlarda bu sistemin yetersiz kalabildiğini belirtti.
Sıcak havalarda görülebilen rahatsızlıklardan biri olan isilik, ter bezlerinin kanallarının tıkanması sonucunda ortaya çıkıyor. Özellikle çocuklarda daha sık görülen bu durumda serin ortamda bulunmak ve ince, pamuklu kıyafetler tercih etmek önem taşıyor.
Yoğun terleme kramplara neden olabilir
Yüksek sıcaklık nedeniyle artan terleme, vücudun sıvı ve elektrolit kaybetmesine yol açabiliyor. Bunun sonucunda özellikle kol ve bacaklarda sıcak krampları ortaya çıkabiliyor.
Sıcağın damarları genişletmesi ise özellikle ayak bileklerinde ödeme neden olabiliyor. Uzmanlar sıcak ortamdan uzaklaşmanın, dinlenmenin ve ayakları kalp seviyesinin üzerine kaldırmanın şikayetlerin azalmasına yardımcı olabileceğini belirtiyor.
Sıcak bitkinliğinde belirtiler ağırlaşıyor
Sıcak bitkinliği ise tablonun daha ciddi hale gelmeye başladığını gösteriyor. Bu durumda yoğun yorgunluk, halsizlik, bulantı ve kusma gibi belirtiler görülebiliyor.
İbze, sıcak bitkinliği yaşayan kişinin sıcak ortamdan uzaklaştırılarak serin veya klimalı bir yere götürülmesi ve fazla kıyafetlerinin çıkarılarak serinletilmesi gerektiğini ifade etti.
Bilinç değişikliği ve konuşma bozukluğuna dikkat
Sıcak çarpmasının sıcaklığa bağlı acil durumların en tehlikelilerinden biri olduğuna dikkat çeken İbze, bilinç değişikliği, bilinç kaybı, konuşma bozukluğu, aşırı uyku hali ve nöbet gibi nörolojik belirtilerin ortaya çıkabileceğini söyledi.
Bu durumda kişinin mümkün olduğunca hızlı şekilde sıcak ortamdan çıkarılması ve acil tıbbi yardım alınması gerekiyor.
İbze, sıcak çarpmasına müdahalede gecikilmesi halinde kalıcı beyin ve organ hasarı gelişebileceği ve durumun ölümle sonuçlanabileceği uyarısında bulundu.
Çocuklar ve yaşlılar daha fazla risk altında
Çocuklar ve ileri yaştaki kişiler sıcak havaların etkilerine karşı daha hassas gruplar arasında bulunuyor. Özellikle günün en sıcak saatlerinde doğrudan güneş altında uzun süre kalınmaması öneriliyor.
Dışarı çıkmak veya açık alanda çalışmak zorunda olanların ise açık renkli, ince, pamuklu ya da keten kıyafetleri tercih etmesi, yeterli sıvı tüketmesi ve geniş kenarlı şapka kullanması önem taşıyor.
Denize girmek sıcak çarpması riskini ortadan kaldırmıyor
Sıcak havalarda serinlemek amacıyla denize girmek de güneşin ve yüksek sıcaklığın etkilerini tamamen ortadan kaldırmıyor. Denizde bulunan kişilerin güneş ışınlarına maruz kalmaya devam ettiğini belirten İbze, uzun süre güneş altında kalınması halinde güneş yanığının yanı sıra sıcak ödemi, kramp ve sıcak bitkinliği gibi sorunların yaşanabileceğini ifade etti.
Uzmanlar özellikle risk grubunda bulunan kişilerin denizde olsalar bile günün en sıcak saatlerinde uzun süre güneşe maruz kalmamasını ve sıcaklığa bağlı rahatsızlıklara karşı önleyici tedbirlerin alınmasını öneriyor.
