Trabzon’da yaşayan 15 yaşındaki lise öğrencisi Eflal Keskin, skolyoz tedavisi sırasında karşılaştığı yürüme ve denge problemlerinden yola çıkarak sensörlü ayakkabı geliştirdi. Kullanıcının basış dengesini takip ederek titreşimle uyarı veren proje, TÜBİTAK yarışmasında Türkiye üçüncülüğü elde etti.
Trabzon’un Ortahisar ilçesinde eğitim gören Merkez Fen Lisesi 9. sınıf öğrencisi Eflal Keskin, kendi sağlık sürecinden edindiği deneyimi bilimsel bir projeye dönüştürdü.
Üç yıl önce omurganın sağa veya sola doğru eğrilmesi olarak tanımlanan skolyoz teşhisi konulan Keskin, tedavi sürecinde ayağının iç kısmına basma ve yürürken dengeyi korumakta zorlanma gibi problemler yaşadı. Karşılaştığı bu sorunlara teknolojik bir çözüm geliştirmek isteyen Keskin, skolyoz hastalarının günlük yaşamda kullanabileceği sensörlü bir ayakkabı sistemi üzerinde çalışmaya başladı.
Ayakkabı yanlış basışı titreşimle bildiriyor
Yaklaşık 10 aylık çalışma sonucunda geliştirilen sistemde ayakkabının tabanına ivme sensörleri yerleştirildi. Sensörler kullanıcının ayak hareketlerini, basış şeklini, adımlarını ve yürüyüş sırasındaki dengesini takip ediyor.
İki ayak arasındaki basış dağılımında dengesizlik tespit edildiğinde sistem devreye girerek kullanıcıya titreşim yoluyla uyarı veriyor. Böylece kişinin yürüyüş sırasında yanlış basışını fark etmesi ve doğru basış alışkanlığı kazanmasına destek olunması amaçlanıyor.
Kendi tedavi süreci projeye ilham verdi
Faruk Başaran Bilim ve Sanat Merkezi’nde de eğitim alan Eflal Keskin, projenin ortaya çıkışında kendi skolyoz tedavisinin önemli rol oynadığını anlattı. Yaklaşık üç yıl önce başlayan tedavi sürecinde aylarca fizik tedavi gördüğünü belirten Keskin, sık sık tedaviye ve kontrollere gitmenin kendisi için yorucu olduğunu ifade etti. Bu deneyimden hareketle tedavi sürecinde kullanılan bazı uygulamaları günlük hayatın içerisine taşıyabilecek bir sistem geliştirmeyi hedefledi.
Yürüyüş verileri bilgisayarda saklanabiliyor
Sensörlü ayakkabının yalnızca anlık uyarı vermesi değil, elde edilen verilerin takip edilebilmesi de projenin önemli özellikleri arasında bulunuyor. Keskin, ayakkabıdan bilgisayara aktarılan verilerin kodlama çalışmalarını da kendisi gerçekleştirdi. Sistem sayesinde yürüyüş sırasında elde edilen ölçümler bilgisayar ortamında kaydedilebiliyor.
Toplanan verilerin doktorlar veya fizik tedavi uzmanlarıyla paylaşılması ve böylece hastanın süreç içerisindeki gelişiminin değerlendirilmesine yardımcı olması hedefleniyor.
10 gönüllü skolyoz hastasıyla test edildi
Geliştirilen sensörlü ayakkabı sistemi, 10 gönüllü skolyoz hastasının katılımıyla iki hafta boyunca test edildi. Keskin, yapılan çalışmalar sonucunda sistemin yüzde 80 başarı oranına ulaştığını belirtti. Projede özellikle skolyoz hastalarında görülebilen içe ve yana basma sorunlarına odaklanıldı. Doğru yürüyüş alışkanlığı kazanılması ve postürün desteklenmesi çalışmanın temel hedefleri arasında yer aldı.
TÜBİTAK yarışmasında Türkiye üçüncüsü oldu
Eflal Keskin’in kendi deneyiminden yola çıkarak geliştirdiği proje önemli bir başarıyı da beraberinde getirdi. Keskin, projesiyle TÜBİTAK 2204-A Lise Öğrencileri Araştırma Projeleri Yarışması’nda Türkiye üçüncülüğü elde etti.
Faruk Başaran Bilim ve Sanat Merkezi Fizik Öğretmeni Mehmet Ali Koçaslan da genç öğrencinin bizzat yaşadığı bir problemden hareket ederek çözüm geliştirmesinin projeyi değerli kılan unsurlardan biri olduğunu ifade etti.
